{"id":15105,"date":"2015-01-02T10:43:31","date_gmt":"2015-01-02T09:43:31","guid":{"rendered":"http:\/\/www.dws-xip.pl\/encyklopedia\/?p=15105"},"modified":"2017-09-20T17:57:30","modified_gmt":"2017-09-20T15:57:30","slug":"ufort5cmm19-de","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/ufort5cmm19-de\/","title":{"rendered":"Mo\u017adzierz forteczny 5 cm Maschinengranatwerfer M 19"},"content":{"rendered":"

Historia konstrukcji:<\/strong>
\nAutomatyczny mo\u017adzierz forteczny M. 19<\/em> by\u0142 u\u017cywany przez si\u0142y zbrojne Niemiec.<\/p>\n

Zosta\u0142 opracowany w 1935 roku w niemieckich zak\u0142adach Rheinmetall-Borsig A.G. w D\u00fcsseldorfie. U\u017cywany w umocnieniach sta\u0142ych do obrony przedpola schron\u00f3w bojowych. W latach 1937-1945 wyprodukowano oko\u0142o 100-150 egzemplarzy. Cena jednostkowa wynosi\u0142a 10.000 RM.<\/p>\n

\n

\"\"<\/a>
Mo\u017adzierz forteczny 5 cm Maschinengranatwerfer M 19<\/figcaption><\/figure>
\n
\"\"<\/a>
Mo\u017adzierz forteczny 5 cm Maschinengranatwerfer M 19 eksponowany w zbiorach muzeum<\/figcaption><\/figure><\/p>\n

Dane techniczne:<\/strong><\/p>\n\n\n\n
Kaliber:
\nMasa:
\n 
\nD\u0142ugo\u015b\u0107 lufy:
\nK\u0105t ostrza\u0142u w elewacji:
\nK\u0105t ostrza\u0142u w azymucie:
\nSzybkostrzelno\u015b\u0107:<\/td>\n		50 mm
\nbro\u0144 z nap\u0119dem 150 kg,
\nna stanowisku fortecznym 220 kg
\n745 mm (L\/14,9)
\nod +48\u00b0 do + 87\u00b0
\n360\u00b0
\nregulowana od 30 do 120 strz.\/min<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

\n

\"\"<\/a>
Budowa mechanizm\u00f3w broni – modu\u0142 lufy i mechanizmu napedowego<\/figcaption><\/figure>\n

Opis konstrukcji:<\/strong>
\nAutomatyka broni wykorzystuje zewn\u0119trzny nap\u0119d kt\u00f3ry unosi luf\u0119, przesuwa listw\u0119 amunicyjn\u0105 do pozycji za\u0142adunku, opuszcza luf\u0119 nasuwaj\u0105c ja na granat oraz napina i zwalnia iglic\u0119 powoduj\u0105c oddanie strza\u0142u. Proces ten powtarza si\u0119 przez ca\u0142y czas wci\u015bni\u0119cia peda\u0142u spustowego przez celowniczego. Szybkostrzelno\u015b\u0107 jest regulowana prze\u0142\u0105cznikiem steruj\u0105cym silnikiem elektrycznym (pracowa\u0142 na napi\u0119ciu 24 V – nastawy 30, 60, 90 oraz 120 strza\u0142\u00f3w na minut\u0119 oraz nastawa 0 pe\u0142ni\u0105ca funkcj\u0119 bezpiecznika). Awaryjny nap\u0119d r\u0119czny za pomoc\u0105 korby ogranicza szybkostrzelno\u015b\u0107 broni do ok. 60 strza\u0142\u00f3w na minut\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Budowa mechanizm\u00f3w broni – podajnik listew amunicyjnych<\/figcaption><\/figure>\n

Ze wzgl\u0119du na znaczne obci\u0105\u017cenie termiczne lufy przy ogniu ci\u0105g\u0142ym mo\u017cna by\u0142o j\u0105 \u0142atwo wymieni\u0107, niemniej zalecano prowadzenie ognia obserwowanego seriami po 12 pocisk\u00f3w (2 listwy). Dla wstrzelania si\u0119 w cel prowadzono ogie\u0144 pojedynczy przy nastawie regulatora szybkostrzelno\u015bci 60 strza\u0142\u00f3w na minut\u0119 – przy tej warto\u015bci naci\u015bniecie i zwolnienie peda\u0142u spustu skutkuje oddaniem jednego strza\u0142u. Drugi peda\u0142 s\u0142u\u017cy do zaryglowania broni po naprowadzeniu jej na cel za pomoc\u0105 umieszczonych po obu stronach g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci lawety pokr\u0119te\u0142 mechanizmu kierunkowego i podniesieniowego (pr\u0119dko\u015b\u0107 obrotu w azymucie wynosi 11 stopni na sekund\u0119).<\/p>\n

\"\"<\/a>
Obs\u0142uga broni – celowniczy na siedzeniu, \u0142adowniczy zdejmuje listw\u0119 z amunicj\u0105 z windy amunicyjnej<\/figcaption><\/figure>\n

Zasilanie broni odbywa\u0142o si\u0119 z u\u017cyciem 6-nabojowych metalowych listew Munitionsrahmen. Do broni ze znajduj\u0105cego si\u0119 poni\u017cej pomieszczenia z wind\u0105 podajnika mog\u0142y by\u0107 one podawane mechanicznie z nap\u0119dem r\u0119cznym za pomoc\u0105 korby, albo z wykorzystaniem silnika elektrycznego.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Obs\u0142uga broni – umieszczenie listwy w podajniku<\/figcaption><\/figure>
\n
\"\"<\/a>
Obs\u0142uga broni – podpi\u0119cie drugiej listwy do tej znajduj\u0105cej si\u0119 ju\u017c w podajniku<\/figcaption><\/figure>
\n
\"\"<\/a>
Obs\u0142uga broni – usuni\u0119cie pustej listwy celem od\u0142o\u017cenia jej do windy amunicyjnej<\/figcaption><\/figure><\/p>\n

W typowym schronie bojowym typu Regelbau 633<\/em> znajdowa\u0142 si\u0119 magazyn na 3.944 pociski.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Schron bojowy typu Regelbau 633<\/figcaption><\/figure>\n

Naprowadzanie na cel w zale\u017cno\u015bci od typu kopu\u0142y odbywa\u0142o si\u0119 za pomoc\u0105 celownika peryskopowego typu Pz.Rbl.Z.F. 1<\/a> (kopu\u0142a 39 P 8), Pz.Rbl.Z.F. 2<\/a> (kopu\u0142a 49 P 8) lub Pz.Rbl.Z.F. 3<\/a> (kopu\u0142y 424 P 01, 428 P 01 oraz 34 P 8). W 1938 roku wydano instrukcje dotycz\u0105ce u\u017cycia dla tej broni tak\u017ce celownik\u00f3w Pz.Z.F. 4 a oraz Pz.Z.F. 5.<\/p>\n

Na stropie pomieszczenia bojowego umieszczony jest kr\u0105g k\u0105tomierzowy 0\/6400 dla mechanizmu kierunkowego uzbrojenia, z podzia\u0142k\u0105 co 5 tysi\u0119cznych i numerowan\u0105 co 100 tysi\u0119cznych. Obok kr\u0119gu jest umieszczona panorama Schreibstreifen<\/em> z zaznaczonym planem ognia w oparciu o wybrane ponumerowane punkty celowania w otaczaj\u0105cym terenie.<\/p>\n

Bro\u0144 montowano w kopu\u0142ach z luf\u0105 prowadz\u0105ca ogie\u0144 przez otw\u00f3r w stropie. W stanowiskach pierwszego typu bro\u0144 by\u0142a zainstalowana na sta\u0142e (lufa i celownik w pancernym 'grzybku’), natomiast w drugim wariancie bro\u0144 mog\u0142a by\u0107 podniesiona do pozycji bojowej lub opuszczona do pozycji spoczynkowej z otworem wylotowym przykrytym pokryw\u0105 (3 po\u0142o\u017cenia: pozycja 3 otw\u00f3r zas\u0142oni\u0119ty ca\u0142kowicie, pozycja 2 zas\u0142oni\u0119ta lufa i ods\u0142oni\u0119ty celownik, pozycja 1 otw\u00f3r ods\u0142oni\u0119ty ca\u0142kowicie).<\/p>\n

\"\"<\/a>
Mo\u017adzierz forteczny 5 cm Maschinengranatwerfer M 19 w kopule 428 P 01<\/figcaption><\/figure>
\n
\"\"<\/a>
Mo\u017adzierz forteczny 5 cm Maschinengranatwerfer M 19 w kopule 424 P 01<\/figcaption><\/figure>
\n
\"\"<\/a>
Mo\u017adzierz forteczny 5 cm Maschinengranatwerfer M 19 w kopule 49 P 8<\/figcaption><\/figure>
\n
\"\"<\/a>
Monta\u017c kopu\u0142y w stropie schronu<\/figcaption><\/figure><\/p>\n

Obs\u0142ug\u0119 granatnika na platformie g\u00f3rnego stanowiska bojowego stanowi 3 \u017co\u0142nierzy (celowniczy, amunicyjny donosz\u0105cy z windy amunicyjnej do podajnika pe\u0142ne listwy z amunicj\u0105 oraz amunicyjny wyjmuj\u0105cy puste listwy i odk\u0142adaj\u0105cy je do windy amunicyjnej), kolejnych 2 \u017co\u0142nierzy obs\u0142uguje wind\u0119 amunicyjn\u0105 w pomieszczeniu poni\u017cej (jeden wk\u0142ada pe\u0142ne listwy a drugi usuwa puste).<\/p>\n

\"\"<\/a>
Winda amunicyjna – widok z dolnego stanowiska<\/figcaption><\/figure>\n

Dalszych 3 \u017co\u0142nierzy zajmuje si\u0119 za\u0142adunkiem granat\u00f3w ze skrzynek do listew amunicyjnych w s\u0105siaduj\u0105cym pomieszczeniu roboczym. W pomieszczeniu tym umieszczono rega\u0142y na skrzynki amunicyjne, puste listwy zasilaj\u0105ce oraz st\u00f3\u0142 roboczy w kszta\u0142cie podkowy na kt\u00f3rym nape\u0142niano listwy oraz zaopatrywano granaty w \u0142adunki miotaj\u0105ce i zapalniki.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Pomieszczenie robocze z widocznymi listwami i sto\u0142em roboczym<\/figcaption><\/figure>\n

Dla nauki pos\u0142ugiwania si\u0119 broni\u0105 opracowano tak\u017ce wersj\u0119 mobiln\u0105 Schie\u00dfbock<\/em> umieszczon\u0105 na stela\u017cu. Do przemieszczenia na poligonowe stanowisko strzeleckie granatnik umieszczono na podwoziu ko\u0142owym z u\u017cyciem w\u00f3zk\u00f3w transportowych Sd.Anh. 101. Z u\u017cyciem tej wersji mo\u017cna by\u0142o prze\u0107wiczy\u0107 nast\u0119puj\u0105ce elementy:
\n– zak\u0142adanie i zdejmowanie listew amunicyjnych,
\n– odpalanie broni i regulowanie szybkostrzelno\u015bci,
\n– wykonywanie poszczeg\u00f3lnych czynno\u015bci przez obs\u0142ug\u0119 mechanizmu kierunkowego i podniesieniowego, a tak\u017ce ryglowanie broni przy okre\u015blonej warto\u015bci kierunkowej,
\n– ustawianie nakazanych warto\u015bci na skali pier\u015bcienia kierunkowego oraz b\u0119bnie mechanizmu podniesienia,
\n– symulowanie wyst\u0105pienia awarii i prze\u0107wiczenie sposob\u00f3w ich usuwania (jak na przyk\u0142ad usuni\u0119cie niewypa\u0142u, zakleszczenie listwy amunicyjnej, wymiana iglicy lub przegrzanej lufy itp.).<\/p>\n

\n

Amunicja:<\/strong>
\nStosowana w mo\u017adzierzu fortecznym amunicja jest zunifikowana z lekkim mo\u017adzierzem piechoty 5 cm le.Gr.W. 36<\/em>. Przechowywana w hermetycznych metalowych skrzynkach (oddzielnie z pe\u0142nym i ze zmniejszonym \u0142adunkiem miotaj\u0105cym, kt\u00f3re s\u0105 oznaczone kolorami odpowiednio zielonym i czerwonym), a przek\u0142adana do listew zasilaj\u0105cych bro\u0144 po og\u0142oszeniu alarmu bojowego. \u0141adunki miotaj\u0105ce mo\u017cna zmienia\u0107 z u\u017cyciem odpowiedniego narz\u0119dzia. Masa pustej listwy wynosi 4,6 kg, natomiast za\u0142adowanej 10 kg. Konstrukcja kraw\u0119dzi listew pozwala im zaz\u0119bia\u0107 si\u0119 w podajniku dla prowadzenia ognia ci\u0105g\u0142ego.<\/p>\n

W latach 1939-1943 wyprodukowano ponad 22 miliony pocisk\u00f3w.<\/p>\n

\n

\"\"<\/a>
Listwa amunicyjna oraz granat 5 cm W.Gr. 36<\/figcaption><\/figure>\n

Od\u0142amkowa 5 cm Wurfgranate 36<\/span><\/p>\n\n\n\n
D\u0142ugo\u015b\u0107 ca\u0142kowita:
\nD\u0142ugo\u015b\u0107 korpusu:
\nMasa pocisku:
\nMasa materia\u0142u wybuchowego:
\nMasa \u0142adunku miotaj\u0105cego:
\n 
\nPr\u0119dko\u015b\u0107 wylotowa:
\n 
\nDono\u015bno\u015b\u0107:<\/td>\n		220 mm
\n110 mm
\n0,915 kg
\n127,6 g TNT
\nkleiner Ladung – 1 g Nz.Man.N.P. (1,5-1,5),
\ngro\u00dfer Ladung – 3 g Nz.M.W.Bl. (2-2\/0,45)
\nkleiner Ladung – 44 m\/s,
\ngro\u00dfer Ladung – 83 m\/s
\nkleiner Ladung – od 5 do 240 m,
\ngro\u00dfer Ladung – od 80 do 600 m<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

Granat 5 cm W.Gr. 36 dysponuje grubo\u015bciennym korpusem wype\u0142nionym materia\u0142em wybuchowym. Stosowano g\u0142owicowy zapalnik uderzeniowy Wgr.Z. 34 lub Wgr.Z. 38.<\/p>\n

Stabilizacja granatu w locie za pomoc\u0105 8 statecznik\u00f3w, natomiast wewn\u0105trz tulei na kt\u00f3rej s\u0105 osadzone brzechwy mo\u017ce by\u0107 wyposa\u017cony w 2 \u0142adunki miotaj\u0105ce: pe\u0142ny gro\u00dfer Ladung<\/em> (\u0142uska koloru zielonego) lub zredukowany kleiner Ladung<\/em> (\u0142uska koloru czerwonego).<\/p>\n

Czas lotu pocisku na maksymaln\u0105 odleg\u0142o\u015b\u0107 wynosi ok. 14 sekund.<\/p>\n

\"\"<\/a>
Skrzynka mieszcz\u0105ca 30 \u0142adunk\u00f3w miotaj\u0105cych.<\/figcaption><\/figure>\n

\n

Granat szkolny 5 cm Wurfgranate 36 (\u00dcb)<\/span><\/p>\n

Wersja pocisku u\u017cywana do treningu strzeleckiego z \u0142adunkiem wybuchowym zast\u0105pionym przez \u0142adunek substancji dymotw\u00f3rczej o masie 12 g, kt\u00f3ry wydziela\u0142 ob\u0142ok dymu pokazuj\u0105cy miejsce upadku.<\/p>\n

\n

\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/h3>\n

Instrukcja D 240\/1 \u201eDer 5 cm Maschinengranatwerfer M 19 I (in 34 P 8 und 49 P 8). Vorl\u00e4ufige Ger\u00e4tbeschreibung mit kurzer Bedienungsanleitung und Behandlungsvorschrift. Band 1:Beschreibung\u201d, 1940 r.<\/h3>\n

Instrukcja D 240\/2 \u201eDer 5 cm Maschinengranatwerfer M 19 I (in 34 P 8 und 49 P 8). Vorl\u00e4ufige Ger\u00e4tbeschreibung mit kurzer Bedienungsanleitung und Behandlungsvorschrift. Band 1:Abbildungen\u201d, 1940 r.<\/h3>\n

Instrukcja D 1704\/7 \u201eVorl\u00e4ufige Ger\u00e4tbeschreibung f\u00fcr Panzer-Zielfernrohr 4 a (f\u00fcr M.19)\u201d, 1938 r.<\/h3>\n

Instrukcja D 1704\/8 \u201eVorl\u00e4ufige Ger\u00e4tbeschreibung f\u00fcr Panzer-Zielfernrohr 5 (f\u00fcr M.19)\u201d, 1938 r.<\/h3>\n

Instrukcja D 1705\/1 \u201eVorl\u00e4ufige Ger\u00e4tbeschreibung f\u00fcr Panzer-Rundblick-Zielfernrohr 1, 2 und 3 (f\u00fcr M.19)\u201d, 1938 r.<\/h3>\n

Instrukcja H.Dv. 89\/2 \u201eDie st\u00e4ndige Front (Entwurf). Teil 2: Der Kampf der Infanterie\u201d, 1939 r.<\/h3>\n

Instrukcja \u201eZus\u00e4tze f\u00fcr den Artillerieeinsatz zu den Richtlinien f\u00fcr den weiteren Ausbau der Landesverteidigung\u201d, 1939 r.<\/h3>\n

Instrukcja \u201eVorl\u00e4ufige Ger\u00e4tebeschreibung des 5 cm Maschinengranatwerfers M 19 (F. Pz. T. 3055 – 815,1 P 5 und F. Pz. T. 3061 – 855 P 6). Band 1\u201d<\/h3>\n

Terry Gander, Peter Chamberlain \u201eEnzyklop\u00e4die deutscher waffen 1939-1945\u201d, wyd. Motorbuch Verlag, 2006 r.<\/h3>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Historia konstrukcji: Automatyczny mo\u017adzierz forteczny M. 19 by\u0142 u\u017cywany przez si\u0142y zbrojne Niemiec. Zosta\u0142 opracowany w 1935 roku w niemieckich zak\u0142adach Rheinmetall-Borsig A.G. w D\u00fcsseldorfie. …<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17955,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[120],"tags":[377],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15105"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15105"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15105\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17990,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15105\/revisions\/17990"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17955"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15105"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15105"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.dws-xip.com\/encyklopedia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15105"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}